Nederland heeft Europese aanpak nodig voor gevolgen Russische boycot

15 augustus 2014 - Nederlandse ondernemers worden niet alleen direct geraakt door de Russische handelsboycot, maar nog meer door de impact die de boycot heeft op andere landen. ‘Eigen product eerst’ is niet in het belang van Nederland. Daarom benadrukken Rabo-deskundigen het belang van Europa-brede maatregelen.

Dat Nederlandse ondernemers direct getroffen worden door de handelsboycot, is zonneklaar. Nederland exporteert op jaarbasis voor 1,5 miljard euro aan landbouwproducten en voedingsmiddelen naar Rusland. Hoe beperkter de houdbaarheid van producten en hoe groter de afhankelijkheid van Rusland, hoe acuter en scherper de prijsdaling voor ondernemers.

Export verleggen naar andere markten

Het indirecte effect van de handelsboycot is echter nog groter, stelt Wim Boonstra, chef-econoom van de Rabobank. Hij wijst erop dat voor bijvoorbeeld de Baltische staten, Finland en Polen afzet naar Rusland heel belangrijk is. ‘Voor deze landen komen de sancties dus veel harder aan en wordt de pijn acuut gevoeld. In reactie daarop proberen zij hun export te verleggen naar andere markten, ook in de Europese Unie. Het gevolg is dat over de hele linie prijzen voor agrarische producten sterk tot zeer sterk onder druk komen te staan. Dit tweede orde-effect is veel omvangrijker dan de directe invloed op onze uitvoer.’

Verbijsterend

Hij benadrukt het belang dat de Nederlandse landbouw en voedingssector hebben bij export en dus bij een Europese benadering. De Nederlandse markt is vanouds veel te klein om monden te vinden voor de landbouwproducten en voedingsmiddelen die in Nederland worden geproduceerd. Boonstra:
‘In ons land beginnen de acties om de bevolking op te roepen om vooral Nederlands groente en fruit te consumeren. Dit in navolging van vergelijkbare acties in Polen en België. Vanuit Frankrijk komen signalen dat supermarkten vooral Franse waar zullen gaan verkopen en er zijn al signalen dat de Fransen bereid zijn om de import van vlees uit Polen tegen te gaan. Dit om de Franse markt te beschermen. Het is verbijsterend om te zien. Europese landen dreigen in protectionisme te vluchten en daarmee hun belangrijkste groeimotor uit te zetten.’

Daarom vinden Wim Boonstra en Ruud Huirne, directeur Food & Agri Nederland bij de Rabobank, het belangrijk dat er in Europees verband maatregelen komen om de negatieve effecten van de handelsboycot te compenseren. Boonstra: ‘Die Europese reactie zou moeten bestaan uit aanbod beperkende maatregelen, steun voor gezonde ondernemingen die in de problemen dreigen te komen en actieve ondersteuning aan het bedrijfsleven om nieuwe markten aan te boren. Verder moeten protectionistische maatregelen in lidstaten in de kiem worden gesmoord.’

Ervaringen in eerdere crises

Ruud Huirne herinnert aan ervaringen in eerdere crises, zoals de EHEC-crisis in de tuinbouw en de uitbraak van mond- en klauwzweer. ‘We hebben geleerd dat we als Europa gezamenlijk moeten optreden en binnen Europa één speelveld moeten creëren. Dus niet in één land de telers steunen en in andere landen niet.’ Ook met de EHEC-crisis toonden ondernemers veerkracht. ‘Dat ging om een toen onbekende bacterie. Snel was het duidelijk dat het niet van tomaten of komkommers kwam. Toen is geprobeerd snel het vertrouwen terug te winnen, kwaliteit te leveren en nieuwe afzet te realiseren.’

Related content