Leren budgetteren

Het gevoel dat je de financiële eindjes even niet aan elkaar kunt knopen. Het overkomt veel mensen. Slapeloze nachten levert het op. Zeker wanneer het structureel wordt. Als het vakantiegeld binnenkomt, is er weer wat ademruimte. Het wordt vooral problematisch wanneer iemand zijn vaste lasten niet meer kan betalen. De mensen die dit meemaken, lijken gevangen in een vicieuze cirkel. Wanneer het een klant van de Rabobank betreft, probeert de bank samen met de klant een oplossing te vinden. Soms biedt de hulp van een budgetcoach uitkomst.

Budgetcoach helpt Raboklant financieel op eigen benen staan

Ingrid Folkerts van Rabobank Zuid- en Oost-Groningen kent deze problematiek uit de praktijk. Ze noemt het voorbeeld van een man en vrouw van in de 50. De man werkt, de vrouw is arbeidsongeschikt verklaard. 'Deze mensen gooien zeker geen geld over de balk, maar het lukt ze maar niet om aan het eind van de maand de financiën op orde te hebben', vertelt Folkerts. 'Mevrouw heeft veel zorgkosten. Een verhoging van het eigen risico van enkele honderden euro's per jaar slaat een gat in hun uitgaven dat ze moeilijk meer kunnen dichten.'

'Ze doen 100% hun best, maar dat is blijkbaar niet goed genoeg'

Coach is onafhankelijk

Wanneer klanten van de Rabobank hun hypotheek niet meer kunnen betalen, zoekt de bank contact met hen. Dat was ook hier het geval. 'Het blijkt dat ze honderd procent hun best doen om het schip vlot te krijgen, maar dat is blijkbaar niet goed genoeg. Echt pijnlijk.' In het gesprek stelde Folkerts voor een budgetcoach in te schakelen. Een onafhankelijke adviseur, die niet in dienst is van de Rabobank. Wat besproken wordt tussen de klant en de coach, blijft tussen hen. De bank ontvangt alleen een verslag als de klant daarmee akkoord gaat. De budgetcoach loopt met de klant de financiën door en geeft tips en adviezen om ze weer op orde te krijgen. Na het adviesgesprek volgt, maximaal drie maanden later, een evaluatiegesprek. Beide worden door de bank betaald. In de regel volstaat dit om de klant weer grip te laten krijgen op zijn uitgaven.

Leren op de lange termijn te denken

Lida Buis van Budgetcoach.nl, de organisatie die voor Rabobank de coachingsgesprekken verzorgt, vertelt hoe haar collega's te werk gaan: 'De budgetcoach leert mensen keuzes maken en prioriteiten stellen, zodat er een evenwicht ontstaat tussen inkomsten en uitgaven. Daarbij moet de klant vaak moeilijke keuzes maken, wat vaak de nodige emoties met zich meebrengt. Dat is dan ook een van de moeilijkste onderdelen van het budgetteren. Meestal beginnen we met het betalen van de hypotheek, zorgverzekering en energierekening. Daarnaast gaan mensen hun uitgaven in kaart brengen en een vast wekelijks bedrag aan huishoudgeld reserveren.'

Schrappen van kostenposten

'Inzicht krijgen in wat er in komt en uitgaat, dat is heel belangrijk', aldus Buis. 'En kijken waar je geld kunt halen. Het komt voor dat mensen dubbele uitvaart- of levensverzekeringen hebben. Een goedkoper energiecontract kan enkele tientjes per maand opleveren. Je kunt leren anders boodschappen te doen. Koop bijvoorbeeld geen A-merken, maar het huismerk. Koop goedkope vleeswaren en let op aanbiedingen. Simpele tips, die samen veel opleveren. We kijken ook of er extra inkomen uit werk of toeslagen mogelijk is. Het lastigste is het schrappen van kostenposten zoals tijdschriftabonnementen of sigaretten. Deze mensen hebben het al niet makkelijk en roken zorgt voor ontspanning. Toch brengen we het ter sprake, omdat het echt veel geld kan opleveren.'

'Er is weer rust in het gezin.'

Voorwaarden voor succes

Er gelden voorwaarden voor deelname aan het budgetcoachtraject, die de kans op succes vergroten. De deelnemers hebben in de eerst plaats inkomen uit werk of uitkering.

Hun inkomsten moet nog wel in de juiste verhouding staan tot de woonlasten, want een structureel tekort aan inkomen kan de klant niet oplossen door budgetten slimmer te gebruiken. Verder hebben de deelnemers geen verslavingsproblemen, zoals gokken, omdat daar specialistische hulpverleners voor nodig zijn. De klant heeft wel een hypotheek en doet op vrijwillige basis mee. Ingrid Folkerts is blij dat het echtpaar dat zij doorverwees naar de budgetcoach, weer grip op hun financiële situatie heeft. 'Na acht weken kreeg ik een telefoontje van mevrouw. 'Ik ben zo blij dat je dit hebt voorgesteld', vertelde ze me. 'Ik heb er echt veel aan gehad.' Dat doet je echt wat, hoor. Het is voor de bank fijn dat de achterstand in betalingen is weggewerkt, maar het is minstens zo belangrijk dat deze mensen weer met vertrouwen vooruit kunnen kijken. Het is goed om te zien dat er weer rust in hun gezin is.'

In 2014 gingen ruim 900 Rabobankklanten in gesprek met een budgetcoach.

Noot: De mensen op de foto komen niet voor in het verhaal.