‘Partnerships essentieel voor verandering’

Composteerbare verpakkingen veroveren de markt

Van zetmeel tot verpakkingsmateriaal voor smartphones. Natuurlijke grondstoffen als basis voor verpakkingsmaterialen zijn bezig aan een opmars. Het Italiaanse Novamont en het Nederlandse bedrijf Paperfoam benadrukken het belang van samenwerking.

Wie in Italië van koffie houdt, kan bijna niet om Lavazza heen. Deze koffiebrander uit Turijn is er marktleider en voornamelijk befaamd om z'n espresso's. Sinds enige tijd zijn de capsule's voor de espressoapparaten 100% composteerbaar. Dat is het resultaat van ruim vijf jaar samenwerking en onderzoek met het Italiaanse bedrijf Novamont. Catia Bastioli is als CEO van deze Italiaanse producent van bioplastics trots op de partnership tussen Novamont en Lavazza. 'Samen ontwikkelden we een innovatieve technologie en een hoge kwaliteit voor hun capsules. Die zijn niet alleen biologisch afbreekbaar, maar voldoen bovendien aan alle hoge eisen die Lavazza stelt. De capsules gaan langer mee, de kwaliteit van de koffie is uitstekend en de capsules voldoen ruimschoots aan alle wet- en regelgeving het gebied van voedselzekerheid.'

Een pionier

Novamont startte als onderzoekscentrum van een grote multinational. In 1996 ging het bedrijf zelfstandig verder. 'We zijn echt een pionier op het gebied van bioplastics', zegt Bastioli. 'Wij waren al actief op dit gebied toen verder niemand er nog in geloofde. Vanaf de start was het nooit ons doel om zoveel mogelijk bioplastics te produceren, maar om te streven naar een low impact economie. Oftewel: een economie met zo weinig mogelijk afvalstromen en vervuiling. Daarvoor onderzochten we in welke ketens we met onze producten van bioplastics het meest verschil kunnen maken: verpakkingen met een kleine recyclingsmogelijkheid, waarbij recycling te duur is of bij plastic verpakkingen waarvan de kans groot is dat ze het milieu zullen schaden. In deze toepassingen kunnen bioplastics echt een bijdrage leveren aan een organisch afvalsysteem in Italië. Tussen 2006 en 2016 is 2.6 tot 5,7 miljoen kilo organisch afval gebruikt in onze bioplastics.' 

Nieuwe economische modellen

Inmiddels is een groeiend deel van het plastic verpakkingsmateriaal in Italië biologisch afbreekbaar. Een belangrijke stap was de keuze van de Italiaanse retailsector in 2010 om alle plastic zakjes te vervangen voor composteerbare exemplaren. Bastioli: 'Dat toont aan dat partnerships met overheden, bedrijven en academische instellingen essentieel zijn voor verandering. Daardoor ontstaan nieuwe economische modellen die effectief zijn voor een ‘biobased economie’. Een merk als Lavazza nam risico's door groter te denken dan alleen het bestaande businessmodel. Voor hen was het immers goedkoper om hun traditionele productiemethodes te handhaven. Je hebt dit soort partners nodig die de ideeën over de bio-economie delen.'

Spuitgegoten zetmeel

Ook het Nederlandse bedrijf Paperfoam ziet het als uitdaging om de grote merken te overtuigen om te kiezen voor composteerbaar verpakkingsmateriaal. Sinds 2000 brengt Paperfoam verpakkingsmateriaal op de markt van spuitgegoten zetmeel. CEO Mark Geerts: 'Ons verpakkingsmateriaal wordt voornamelijk gebruikt voor de consumentenelektronica, medische apparaten en cosmetica en in toenemende mate food. Wij zien dat de vraag naar ons product sterk toeneemt. Dat komt deels door de groei van aankopen via internet, waarvoor verzending in een beschermende verpakking belangrijk is. Ons product biedt bovendien veel mogelijkheden op het gebied van het design. Daarnaast is de CO2-uitstoot van onze verpakkingen tot wel 90% lager dan van vergelijkbare verpakkingen van plastic of karton. Toch is het soms lastig om bedrijven te laten overstappen naar onze producten. Nieuw verpakkingsmateriaal wijkt meestal iets af van hun interne regels. Daarnaast moeten we opboksen tegen grote, gevestigde partijen die verpakkingsmaterialen produceren van plastic of karton. Zij hebben vaak een groot netwerk en zijn soms ook iets goedkoper.'

Printers en eierdoosjes

Paperfoam verwacht desondanks dat de vraag naar de afbreekbare verpakkingen blijft groeien. 'We breiden daarom onze productiefaciliteiten verder uit, om in te kunnen springen op die groeikansen. Daarnaast werken we aan verpakkingen die ook zwaardere producten aankunnen. Dat gaat steeds beter. Een printer verpakken lukt nog niet, maar elektronica als een smartphone vormt geen probleem. Ook hier is samenwerking met partners van belang om op dit gebied grotere stappen te kunnen zetten. Zo onderzoeken we samen met Rondeel hoe we hun eierdoosjes dankzij research en automatisering nog goedkoper kunnen produceren.'

Agri meets Chemicals

Zowel Novamont als Rabobank-klant Paperfoam waren in november 2016 aanwezig tijdens het jaarlijkse congres Agri meets Chemicals, dat mede door de Rabobank wordt georganiseerd. Hier werd de toekomst van de agrisector verbonden met de toepassingen van de chemiesector. De Rabobank heeft klanten in de landbouw en de chemische industrie en is betrokken bij initiatieven rondom de circulaire economie. Ook is de Rabobank partner in het SHIFT investeringsfonds, gericht op innovatieve ondernemingen die bijdragen aan duurzaamheid en gezondheid rondom landbouw, voeding en biobased technologieën (‘Sustainability and Health Impact through Food & agri Transitions’).

Verbinding maken

Bastioli: 'Een verandering van mindset is van belang, daarom is Agri meets Chemicals belangrijk. De biobased economie is klaar voor een volgende stap, we moeten geen tijd verdoen. Pioniers en early adaptors zijn al bezig, de uitdaging is om overheden en grote bedrijven mee te krijgen. Alleen dan kunnen we de opnieuw een verbinding maken tussen economie en maatschappij.'

Meer informatie