Eiwit-coöperatie beste idee Rabo Food Forward in Gelders Rivierenlandschap

WINSSEN - Iedereen aan de lupine. Dat is het doel van een viertal Gelderse ondernemers die middels een eiwit-coöperatie de teelt én de consumptie van het gewas willen stimuleren. Het plan werd tijdens het slotevent van Rabo Food Forward Gelderland verkozen tot beste van de track.

‘Lupine is het meest voedzame eiwitgewas dat op Nederlandse bodem groeit, toch wordt de plant nog veel minder omarmd als voedselproduct dan gewassen als soja en luzerne’, zegt André Jurrius aan het begin van de avond. Jurrius is biodynamisch landbouwer en een van de weinige Nederlandse lupine-telers. Hij had een duidelijk doel voor ogen, toen hij zich aanmeldde voor Food Forward: hij wil zowel de vraag als het aanbod van het lupine-gewas in Nederland laten groeien en zocht gelijkgestemden om hem daarbij te helpen.

Die gelijkgestemden vond hij in drie andere deelnemers van de Track. Marketeer Marieke Laméris, die werkt bij het Proeflab in Wageningen, ambtenaar Machiel Kommers van het ministerie van Landbouw en Thomas Poels, student Food&Business aan de Hogeschool van Arnhem Nijmegen. Jurrius: ‘Juist die verscheidenheid maakt dat we vanavond een concreet plan kunnen presenteren.’

Food Forward is een initiatief van de Rabobank, dat mensen uit de hele voedselketen, van boer tot bord, bijeenbrengt en stimuleert oplossingen te bedenken voor het voedselvraagstuk. Een niet mis te verstane uitdaging. In 2050 moeten 10 miljard monden worden gevoed. De Food Forward Track start met het in kaart brengen van de uitdagingen in de regio en werkt vandaaruit naar oplossingen toe.

Lekker Lupine

Met hun ‘Lekker Lupine’-initiatief springen Jurrius en zijn team in op de groeiende vraag naar plantaardige eiwitten. Het viertal heeft een eiwit-coöperatie opgericht, waar zowel biologische boeren als koks, wetenschappers, studenten en ondernemers zich bij aan kunnen sluiten. ‘Door samen te werken kunnen we het risico van het telen en vermarkten van lupine delen en op die manier de drempel verlagen voor ondernemers om met het gewas aan de slag te gaan.’

De coöperatie heeft inmiddels zes biologische boeren aan zich weten te binden, die samen 50 ton lupine gaan kweken. ‘90 procent van die eerste oogst is al verkocht aan verwerkingsbedrijven. Met die andere 10 procent willen we pionieren’, zegt Marieke Lameris. ‘We geven de lupine aan food designers en startups, zodat zij nieuwe (eind)producten kunnen ontwikkelen en op die manier bijdragen aan de bekendheid van het gewas.’

Hoewel het doel is om de bekendheid van lupine te vergroten, moet het geen massaproduct worden. Jurrius: ‘We produceren niet voor de markt, maar alleen op aanvraag. De boer moet voor de teelt altijd een eerlijke prijs krijgen. Dat staat voorop.’

Verspilling en verbinding

Naast het plan voor de eiwitcoöperatie worden In de kas in Winssen, waar het slotevent plaatsvindt, nog vier ideeën gepresenteerd. Zo is er een groep die onder het mom van ‘voedselverspilling is niet te pruimen’ een aantal oplossingen heeft bedacht om de verspilling in de fruitteelt terug te dringen. Bijvoorbeeld door het onverkoopbare klasse 2 fruit, te verwerken in sauzen en smoothies en deze aan te bieden in de gezondheidszorg. ‘We hebben het product en kennen de potentie, we zoeken alleen nog iemand die het contact kan leggen met de zorgsector’, aldus teler Frederik Bunt.

Een andere groep wil de afstand tussen stad en platteland verkleinen door een voedsel- en belevenispark te realiseren. In het park laten boeren en producenten zien hoe het voedsel gemaakt wordt, hetgeen de waardering van de consument voor ‘puur’ en ‘echt’ eten moet verhogen. Ook is er een groep die een netwerk heeft opgericht om zo de kennisuitwisseling rondom natuur-inclusieve landbouw te bevorderen.

Tot slot presenteert Peter Verburgh de ‘veertig dagen challenge’. Een initiatief om consumenten kennis te laten maken met producten uit de streek. Gedurende veertig dagen krijgen deelnemers maaltijdkratten bezorgd, met daarin uitsluitend producten uit de streek óf uit naastgelegen gebieden. ‘We hebben veel in Gelderland, maar niet alles’, zo zegt hij. De eerste challenge gaat binnenkort van start en de eerste honderd aanmeldingen zijn al binnen.

Prijs

De jury, onder leiding van Rabobank directievoorzitter Mariska de Kleijne, roemt tijdens de prijsuitreiking de ontwikkeling die alle teams de afgelopen maanden hebben doorgemaakt. ‘Het bevestigt nog maar eens het belang van het delen van alle kennis, het netwerk en de ervaring die er in deze regio aanwezig is’.

Om de deelnemers te stimuleren de plannen nog verder te ontwikkelen wordt vanuit het winstuitkeringsfonds van de Rabobank een bedrag verdeeld van 7000 euro. Voor het team van Lekker Lupine, dat een cheque van 4000 euro krijgt uitgereikt, een welkome steun in de rug. ‘Al waren wij hoe dan ook doorgegaan hoor’, benadrukt Jurrius na afloop. ‘Als team hebben we elkaar helemaal gevonden. Samen gaan we komende tijd iets heel moois neerzetten.’

Tekst: Marlie van Zoggel