‘Kitchen Republic’, een deelkeuken met verschillende locaties in Amsterdam

Food Forward Metropoolregio Amsterdam

Bart Jan Veldhuizen (33) is mede-oprichter van ‘Kitchen Republic’, een deelkeuken met verschillende locaties in Amsterdam. Door ruimte en apparatuur te delen, wil Kitchen Republic de drempel voor beginnende ondernemers verlagen. Met zijn deelname aan de Food Forward Track wilde Veldhuizen onderzoeken of hij samen met agrarische ondernemers manieren kon vinden om hun producten beter te verwaarden. Maar dat bleek lastiger dan gedacht.

Veldhuizen is geen geboren horecatijger, vertelt hij aan het begin van het gesprek. Sterker nog, dat hij in deze branche terecht is gekomen is toeval. De Amsterdamse ondernemer volgde een deel van zijn studie geschiedenis aan Berkeley, een universiteit in de Verenigde Staten. Een van zijn huisgenoten op de campus begon in die tijd een cateringbedrijf vanuit de gezamenlijke keuken van het studentenhuis. ‘Het bedrijfje groeide zo hard dat er op een gegeven moment ook op mijn slaapkamer twee koelkasten stonden om al het eten te kunnen opslaan’, zegt Veldhuizen. ‘Het liep een beetje uit de hand. Toen ben ik voor hem op zoek gegaan naar keukens in de buurt die niet of alleen op een bepaald moment van de dag gebruikt werden, zodat hij die tijdelijk en voor een redelijk tarief kon huren.’ 

Die plek vond hij niet, maar Veldhuizen stuitte tijdens zijn zoektocht wel op verschillende shared kitchens. Deze gedeelde keukens of kitchen incubators zijn grote open ruimtes waar tientallen chefs tegelijkertijd aan het werk zijn. ‘De eerste keer dat ik binnenstapte, was echt een kippenvelmomentje’, zegt Veldhuizen. ‘Ik dacht toen al: als ik terug ben in Nederland ga ik dit ook opzetten.’

En zo geschiedde. Al ging er nog wel wat aan vooraf. Eenmaal afgestudeerd en terug in Nederland werkte Veldhuizen twee jaar voor Coolblue. Intussen bleef hij nauwgezet de ontwikkelingen van deelkeukens in de Verenigde Staten volgen. ‘Vlak voordat ik stopte bij Coolblue ben ik teruggegaan naar de VS voor een inspiratiereis. Ik kwam in Washington terecht bij Union Kitchen, een organisatie die veel samenwerkte met lokale retailers en horeca. Union Kitchen was geen keukenruimte, maar echt een eco-systeem. Dat vond ik interessant. Het concept van een gedeelde keuken is makkelijk te kopiëren, maar als je een community bouwt, zet je iets unieks neer. Je bouwt een organisatie die verder kan groeien.’

Hoewel de eerste locatie van Kitchen Republic volgens Veldhuizen nog ‘een beetje houtje touwtje’ was, heeft het concept zich direct bewezen. ‘We zijn op een goed moment gestart’, zegt Veldhuizen. ‘Het was in de tijd dat winkels als Marqt en Stach in opkomst kwamen. De vraag naar bijzondere kwaliteitsproducten groeide snel en mensen waren ook bereid daarvoor te betalen. Dat bood kansen voor beginnende ondernemers.’

Inmiddels bereiden meer dan vijftig bedrijven hun eten in de keukens van Kitchen Republic. Met de kennis die Veldhuizen heeft opgedaan over productontwikkeling en marktonderzoek hoopte hij in de Food Forward Track de interesse te wekken van agrarische ondernemers. ‘Veel voedselproducenten zijn erg op marketing en consument gericht, maar boeren zijn hier veel minder mee bezig, terwijl ze door het voedsel zelf te verwerken of te vermarkten een enorme meerwaarde kunnen creëren’, zegt hij.

De boeren die betrokken waren bij de Food Forward Track liepen niet direct warm voor dit idee. ‘En met een goede reden, hoor’, geeft Veldhuizen toe. ‘Ik zag dat er in de stad met gemak 5 euro wordt gevraagd voor één goed verwerkte en vermarkte rode biet, terwijl boeren daar nog geen fractie van krijgen. Maar ja, boeren merkten terecht op dat zij tonnen bieten per jaar produceren. Dus het is voor hen ‘leuk’ als 1 procent daarvan tot een mooi product wordt gemaakt, maar het maakt voor het totaalplaatje weinig verschil. Het probleem voor boeren is vooral dat het terugschalen gewoon heel erg lastig is.’

Is daarmee zijn Food Forward-missie mislukt? ‘Allesbehalve’, zegt Veldhuizen. ‘Ik heb tijdens de bijeenkomsten hele waardevolle lessen geleerd én we zijn nog steeds aan het brainstormen hoe we de afzetmarkt van boeren kunnen verbreden op een manier die voor alle partijen meerwaarde biedt. Bovendien beginnen we in september in samenwerking met Rabobank de ‘Republic Kitchen Community’: een jaarprogramma voor foodprofessionals met als doel om kennis te delen en het netwerk te vergroten. Ik weet zeker dat ook hier weer nieuwe ideeën en samenwerkingen uit voort zullen komen.’

Bart Jan Veldhuizen | Metropoolregio Amsterdam

Veldhuizen is initiatiefnemer en mede-oprichter van ‘Kitchen Republic’, een deelkeuken waar beginnende food-ondernemers in een professionele omgeving hun bedrijf kunnen laten groeien.