Drie keer grotere oogst dankzij bodemscanner

Kleine boeren in ontwikkelingslanden die een SoilCares Scanner gebruiken, zien hun oogst tot wel drie keer groeien. De scanner analyseert hun grond in tien minuten. Rabobank Foundation investeert 400.000 euro in de marktintroductie ervan.

Door gebrek aan kennis oogsten kleine boeren in ontwikkelingslanden vaak minder dan zij zouden kunnen. Bijvoorbeeld omdat zij niet weten welke gewassen het beste op hun grond groeien, of hoe ze op de juiste manier moeten bemesten: ze gebruiken te veel of te weinig mest of de verkeerde meststoffen.

Zo ook de Keniaanse Esther Njeri, een weduwe met vier kinderen en 1,6 hectare landbouwgrond. Njeri: “Ieder seizoen gebruikte ik veel van de meststof diammoniumfosfaat. Toch stierf mijn kool af en vielen de oogsten tegen.”

Bodemanalyse in tien minuten

Via haar zuivelcoöperatie liet Njeri een bodemanalyse uitvoeren met de SoilCares Scanner. Het Nederlandse bedrijf SoilCares ontwikkelde dit handzame apparaat, dat de bodem test op onder meer zuurgraad en nutriënten. Met behulp van de bijbehorende app ziet de boer binnen tien minuten wat hij het beste kan planten en hoeveel van welke meststof hij moet toedienen.

Begin 2017 zijn in Kenia de eerste SoilCares scanners in gebruik genomen. Doel van deze pilot, die mede is gefinancierd door Rabobank Foundation, is om 150 scanners in dit land in omloop te brengen. Vanwege de goede resultaten introduceert SoilCares de scanner momenteel ook in andere landen.

“Kleinere boeren rapporteren toenames van 200 tot 300 procent”

- Christy van Beek, directeur van SoilCares Foundation

200 tot 300 procent meer oogst

Met de scanners zijn nu bijna vijfduizend bodemanalyses uitgevoerd bij een evenredig aantal Keniaanse boeren. De eerste oogstresultaten zijn veelbelovend. “Bij grotere boeren hebben we 125 procent meer opbrengst gemeten. Kleinere boeren rapporteren zelfs toenames van 200 tot 300 procent”, vertelt Christy van Beek, directeur van SoilCares Foundation.

Niet alleen verdienen de boeren daardoor meer. Ook de voedselzekerheid in de regio wordt groter, de bodemkwaliteit verbetert en het milieu wordt niet aangetast door het uitspoelen van meststoffen. “Bovendien leren boeren veel over zowel de bodem als de gewassen en worden ze zich bewuster van verantwoord bodemgebruik”, stelt Van Beek.

“Een financier heeft nu meer zekerheid dat de oogst succesvol is”

- Albert Boogaard, hoofd Innovatie van de Rabobank Foundation

Albert Boogaard, die als hoofd Innovatie van Rabobank Foundation nauw betrokken is bij het project, ziet nog een groot voordeel: “Voor kleine boeren in ontwikkelingslanden is het vaak heel lastig financiering te krijgen voor zaden of kunstmest. De SoilCares Scanner kan ze hierbij helpen. Een financier heeft namelijk meer zekerheid dat de oogst succesvol is en dat hij zijn geld terugkrijgt.”

Totaalpakket om kleine boeren te helpen

Naast de scanner heeft SoilCares ook de Lab-in-a-Box ontwikkeld, een compact laboratorium voor uitgebreide analyses. Hoewel de bodemtests van de scanner aanzienlijk beperkter zijn, is het apparaat veel handzamer en goedkoper. En daardoor toegankelijk voor kleinere boeren in ontwikkelingslanden.

Boogaard: “De scanner kan een waardevol onderdeel zijn binnen het totaalpakket waarmee wij kleine boeren willen helpen. Naast bodemadvies bestaat dat pakket uit teeltadvisering, toegang tot kunstmest en zaden, plus de financiering daarvan. Bovendien past de scanner goed in ons streven de keten te digitaliseren, zodat financiers betere beslissingen kunnen nemen en boeren toegang hebben tot passende dienstverlening.”

Daar zit nog wel een belangrijk knelpunt, zo blijkt uit de pilot. Boeren betalen graag voor de scan en zijn blij met het advies, maar volgen dit niet altijd op. Bijvoorbeeld omdat ze de zaden of meststoffen niet kunnen aanschaffen. Van Beek: “Daarom proberen we nu consortia op te richten met onder meer zaadleveranciers en kredietverstrekkers. De kennis en het netwerk van Rabobank Foundation zijn hiervoor erg waardevol.

Naar school dankzij extra opbrengst

De Keniaanse boerin Esther Njeri kwam er dankzij de scanner achter dat haar grond veel te zuur was. En dat ze kalk en de meststoffen 17-17-17 en Mavuno moet gebruiken. Njeri: “Mijn spinazie, haver en luzerne groeien nu als kool. Van de extra opbrengsten heb ik het schoolgeld voor mijn jongste dochter betaald.”

Een versie van dit artikel verscheen eerder op Rabobank.com.