Een dag zonder cash

Ik fiets naar mijn werk. Een bloemenkraampje waar ik langsrijd, heeft een bordje hangen met de tekst 'u kunt hier pinnen'. Bij een andere winkel zie ik een 'Pinnen? Ja graag!'-sticker op de ruit geplakt. Ik besluit vandaag een dag in te lassen zonder contant geld. Eens kijken hoe ver ik kom.

Bij de supermarkt haal ik een broodje, ik betaal met mijn pinpas. Ik besef dat ik geen muntgeld in mijn portemonnee heb. Dat is niet handig voor het geval dat ik hier de volgende keer groot zou willen inkopen. Om een boodschappenkarretje te pakken, heb je immers een muntje nodig. Ik loop de winkel uit en passeer een verkoper van de daklozenkrant. Ook hij accepteert logischerwijs alleen cash, dus vandaag kan ik hem niet helpen.

Op mijn werk is het sinds jaar en dag normaal dat iedereen met zijn pinpas de lunch afrekent in de kantine. Contant geld is volledig verdwenen uit het gebouw. Met mijn collega's praat ik over het einde van 'cash'. Al gauw beginnen we handelingen op te sommen die nog steeds handje contantje plaatsvinden. Op de markt zie je bijvoorbeeld steeds vaker mobiele betaalautomaten, maar het gros van de betalingen verloopt nog via knisperend papiergeld of klinkende munt. Ook de collectant aan de deur of in de kerk lijkt nog niet te geloven in virtuele valuta. Als we naar de wc gaan bij een tankstation, betalen we met muntjes. En zakgeld blijken mijn collega's ook nog steeds ouderwets 'chartaal' aan hun kinderen te geven.

Die avond zit in de kroeg met vrienden. Ik ga wat eerder weg en wil alvast mijn deel van de pot afrekenen. Dat kan weliswaar via pin, maar de barvrouw staat alleen, en het is druk. Daardoor moet ik erg lang wachten voordat ik aan de beurt ben. In dit geval had het mij flink wat tijd gescheeld als ik gewoon een briefje van tien op tafel neer had kunnen leggen en vertrekken. Bovendien weet ik dat deze kroegbaas het niet ideaal vindt als een grote groep de rekening wil splitsen, waarna tien mensen allemaal apart komen afrekenen via pin. Haar gezicht spreekt boekdelen.

's Avonds op Netflix zie ik een serie waarin boeven met grote koffers geld rondlopen. Natuurlijk, dat is ook een goede reden om contant geld af te schaffen. Een groot deel van het criminele circuit draait immers op cash. Als we die stromen zouden kunnen lamleggen… Maar goed, zodra papiergeld niet meer bestaat, vinden schurken wel weer andere manieren om geld te stelen. Hackers genoeg die hun diensten willen aanbieden, lijkt mij zo.

Mijn gedachten dwalen af naar mensen die geen bankrekening hebben. En dan bedoel ik niet zozeer criminelen, maar juist mensen met een beperking of kansarmen, daklozen. Hoe zouden zij zich redden in een wereld zonder geld? Nu kan een blinde of slechtziende munten en biljetten herkennen aan hun afmeting en textuur. Dat is vast minder eenvoudig met virtuele 'coupures'. Ook hoor ik wel eens dat mensen die slecht met geld kunnen omgaan, vaak beter op hun uitgaven letten als ze contant geld gebruiken dan als zij met plastic betalen of online. Daar ligt dus nog een aandachtspunt.

Vlak voordat ik naar bed ga, maak ik voorzichtig de balans op: Nederland is in mijn ogen nog lang niet klaar voor de volledige overstap naar 100% virtueel geld. Ik ben benieuwd wat het grootste struikelblok zal blijken te zijn, hoe hard de innovatie in techniek en beveiliging zal gaan en wanneer het grote publiek de sprong zal aandurven. Ik stap mijn bed in, maar bedenk opeens dat ik nog een muntje in mijn portemonnee moet doen. Als ik dat vergeet, kan ik morgen immers geen wagentje pakken bij de supermarkt voor de weekendboodschappen…


Vincent Mirck,
redacteur bij de Rabobank

Lees meer