Op weg naar een sterkere sojasector in Bolivia

Samenwerking tussen Rabo Partnerships en Banco Fie

Bolivia behoort tot de tien grootste sojaproducenten ter wereld. De sojaproductie is cruciaal voor de export en arbeidsmarkt van het land, maar de opbrengst per hectare is nog relatief laag. De economische noodzaak om die te verhogen is dus groot.

De Boliviaanse economie laat de laatste jaren een goede groei zien, met landbouw als opvallende groeisector. Soja is het belangrijkste landbouwproduct: het is goed voor drie procent van het BNP, tien procent van de export en levert 45.000 directe en 65.000 indirecte banen op. De grote, wereldwijde vraag naar sojabonen zorgt voor een relatief zekere markt. Vergeleken met sojareuzen als Brazilië, Argentinië en de VS is Bolivia nog een kleine speler. Overheid, leveranciers, industrie, boeren en banken voelen het belang van verbetering en groei van de sojasector.

Banco Fie wil rol in groeiende sojasector verdiepen

Een belangrijke financier van de groeiende landbouwsector in Bolivia is Banco Fie. Banco Fie wil haar rol als duurzame financier verbreden en verdiepen naar diverse waardeketens, waaronder soja. Rabobank ondersteunt deze bank in het formuleren van haar nieuwe agribusiness-strategie.

In februari 2018 reisde Dominic Terberg, agribusiness-expert bij Rabo Partnerships, daarom samen met collega Victor Ikeda van Rabobank Brazilië af naar Bolivia om daar een analyse te maken van de sojawaardeketen. Terberg: “Het is boeiend om met alle spelers in de keten te spreken, te horen waar de uitdagingen liggen en daarmee hopelijk te kunnen bijdragen aan de verbetering en verduurzaming van de zo belangrijke sojasector.”

“Kennis vergroten is cruciaal”

- Dominic Terberg, agribusiness-expert bij Rabo Partnerships

Agribusiness strategie

Terberg is betrokken bij een driejarenproject tussen Rabobank Partnerships en Banco Fie. Samen werken zij aan een agribusiness-strategie waarmee Banco Fie de sojasector – en andere sectoren – nog beter en duurzaam kan bedienen. De strategie omvat markt- en salesontwikkeling, de organisatie en bemensing van het team en trainingsmodules, onder meer in het beoordelen van de kredietwaardigheid van agrarische klanten. Terberg: “Hier is kennis vergroten cruciaal: het is de basis om met een gedegen risk-appetite de markt in te kunnen gaan.” Binnenkort is Terberg samen met collega’s weer in Bolivia om dit verder uit te werken.

Zo’n 95% van de 1,2 miljoen hectare aan sojavelden in Bolivia ligt in de regio Santa Cruz. De belangrijkste spelers in de sojawaardeketen zijn de boeren, de leveranciers van o.a. zaden en machines, de verwerkende industrie, de lokale handel, de internationale export en de financiers. Een groot deel van de ongeveer 14.000 Boliviaanse boerenbedrijven die actief zijn in soja, is klein: tot 300 hectare. Regelmatig werken boeren samen in communities.

Veel boerenbedrijven die actief zijn in soja, zijn kleinschalig

Landbouwtechnieken en duurzaamheid

De sojaopbrengsten in Bolivia zijn lager dan die van omringende landen en de druk om dat te veranderen is groot. Een deel van de overheidsplannen gaat over het effectiever en dus duurzamer gebruik van de huidige landbouwgrond.

Zo wordt bijvoorbeeld weidegrond gedeeltelijk geconverteerd naar landbouwgrond ten behoeve van soja. Daarnaast is het belangrijk de opbrengst per hectare te vergroten. Het gebruik van moderne landbouwtechnieken is hierbij cruciaal. Duurzaamheid speelt een steeds grotere rol, waarbij onder andere een goede benutting van de bodem centraal staat.

De grond beschermen

Terberg: “De variëteit aan boeren is enorm. Er zijn boeren die nog traditioneel werken, maar ook communities waar men op een moderne manier soja verbouwt.” Wel is het zo dat meer en meer boeren zero of minimal tillage (weinig tot niet omploegen van de grond) gebruiken in combinatie met gewasrotatie, om de grond beter te beschermen tegen uitputting en uitdroging.

Eén van de grootste uitdagingen voor de sojaboeren is het weer. Ten oosten van Santa Cruz is het droger, terwijl in de noordelijke gebieden vaak sprake is van overstromingsgevaar. Grotere boeren hebben over het algemeen de financiële middelen om voor de juiste infrastructuur te zorgen. Voor kleinere boeren is dit veel lastiger. Daar kan een rol liggen voor de overheid, Banco Fie en bijvoorbeeld Rabo Foundation.

Bekijk hier de vlog van Dominic Terberg